ลา เจฟา: ภรรยาของเจ้าพ่อค้ายา El Mencho และผู้หญิงที่อยู่ใจกลางแก๊งค้ายา

( MENAFN- The Conversation ) การเสียชีวิตของเนเมซิโอ “เอล เมนโช” โอเซกูเระ เซอร์วานเตส ผู้นำของกลุ่มคาร์เทล จัสโก้ นิวา เกเนราซิออน (CJNG) เมื่อวันที่ 22 กุมภาพันธ์ ถูกมองในทันทีว่าเป็นการล้มลงของหัวหน้าแก๊งค้ายาเสพติด ภาพของการต่อสู้ด้วยปืน ยานพาหนะถูกเผา และความรุนแรงตอบโต้กลายเป็นข่าวพาดหัว นักวิเคราะห์พูดถึงช่องว่างอำนาจ การแบ่งแยก และความอ่อนแอลงของหนึ่งในกลุ่มค้ายาเสพติดที่ใหญ่ที่สุดของเม็กซิโก

มันถูกนำเสนอว่าเป็นการกำจัดบุคคลชายที่รุนแรงเป็นพิเศษ ซึ่งอยู่บนยอดของอาณาจักรอาชญากรรม แต่การกรอบความคิดนี้บอกเราเกี่ยวกับวิธีที่เราจินตนาการถึงอาชญากรรมที่เป็นระบบมากกว่าที่มันทำงานจริง

ความหมกมุ่นกับหัวหน้าแก๊งมาจากความเข้าใจอย่างดราม่าเกี่ยวกับอำนาจของกลุ่มค้ายา: ปืนในมือหนึ่ง มืออีกข้างครอบครองพื้นที่ masculinity แสดงออกผ่านความโหดร้าย เอล เมนโชเป็นตัวแทนของภาพนั้น

อย่างไรก็ตาม กลุ่มค้ายาไม่ได้รับการสนับสนุนเพียงแค่จากภาพลักษณ์เท่านั้น พวกเขายังคงอยู่เพราะมีใครบางคนเคลื่อนย้ายเงิน ล้างผลกำไร จัดการทรัพย์สิน สร้างหน้ากากที่ถูกกฎหมาย และผูกพันเครือข่ายความภักดีผ่านครอบครัว ในกรณีของ CJNG บุคคลนั้นไม่ใช่แค่เอล เมนโช แต่ยังรวมถึงภรรยาของเขา โรซาลินดา กอนซาเลซ วาเลนเซีย ด้วย

กอนซาเลซมักถูกอธิบายว่าเป็น “ลา เฟา” (คำในภาษาสเปนแปลว่า “หัวหน้า” ในเพศหญิง) เป็นคำที่ชี้ให้เห็นถึงอำนาจในขณะที่ยังคงวางเธอในความสัมพันธ์กับสามี แต่เธอไม่ใช่แค่ภรรยาของเจ้าพ่อยาเสพติด เธอมาจากครอบครัววาเลนเซีย ซึ่งเชื่อมโยงอย่างลึกซึ้งกับกลุ่มลอส คูนิส ซึ่งเป็นเครือข่ายที่ฝังรากลึกในกิจกรรมทางการเงินของ CJNG

เจ้าหน้าที่กล่าวหาเธอว่าดูแลธุรกิจหลายสิบแห่ง ทรัพย์สิน และบริษัทโครงสร้างเทียมที่เชื่อมโยงกับกลุ่มค้ายาในการล้างเงิน เธอถูกจับกุมหลายครั้งและถูกจำคุกเป็นเวลา 5 ปีในปี 2021 (ได้รับการปล่อยตัวเมื่อปีที่แล้วเนื่องจากพฤติกรรมดี) เธออยู่ในเขตสีเทาที่เงินอาชญากรรมไหลเข้าสู่เศรษฐกิจที่ถูกกฎหมาย หากเอล เมนโชเป็นตัวแทนของด้านความรุนแรงของกลุ่ม กอนซาเลซเป็นตัวแทนของแกนเศรษฐกิจของมัน

นี่คือจุดที่ความแตกต่างทางเพศมีความสำคัญ อาชญากรรมที่เป็นระบบมักถูกนำเสนอว่าเป็นสนามของความเป็นชายที่เกินจริง ผู้หญิงปรากฏในเรื่องราวเหล่านี้ในฐานะเหยื่อ แฟนสาว ขบวนการค้ามนุษย์ หรือเครื่องประดับที่มีเสน่ห์

แม้แต่เมื่อพวกเธอถูกดำเนินคดี ก็ยังมักถูกมองว่าเป็นส่วนเสริม: “ภรรยาของ”, “บุตรสาวของ”, “คู่หูของ” คำเหล่านี้ แม้จะเป็นเรื่องยากที่จะหลีกเลี่ยง ก็ยังบดบังความเป็นจริงเชิงโครงสร้างที่กลุ่มค้ายาใช้ระบบครอบครัวเป็นกลไกทางเศรษฐกิจ ซึ่งครอบครัวไม่ใช่เรื่องความรู้สึกแต่เป็นกลยุทธ์

ในระบบเหล่านี้ ภรรยาไม่ใช่เรื่องบังเอิญ พวกเธอช่วยรักษาความลับทางธุรกิจในสภาพแวดล้อมที่การทรยศเป็นอันตราย ในคำสั่งอาชญากรรมแบบชายเป็นใหญ่ ความภักดีถูกควบคุมผ่านสายเลือด

การที่ภรรยาจัดการบัญชีไม่ใช่การเบี่ยงเบนจากอำนาจ แต่เป็นการขยายอำนาจนั้น เพศไม่ได้กีดกันผู้หญิงจากอำนาจ แต่เป็นการปรับเปลี่ยนวิธีที่อำนาจนั้นถูกใช้งานและรับรู้

ความจริงที่น่าตื่นเต้นคือ ความรุนแรงอาจครอบครองพื้นที่ แต่การเงินเป็นผู้ควบคุม และตามรายงานของกลุ่มวิกฤตการณ์นานาชาติ (International Crisis Group) ซึ่งเป็นองค์กรไม่แสวงหาผลกำไรของตะวันตกที่มุ่งป้องกันความขัดแย้ง ในรายงานปี 2023 การเงินในกลุ่มค้ายาเป็นเรื่องที่มีความเกี่ยวข้องกับเพศอย่างลึกซึ้ง

นี่ไม่ได้หมายความให้ยกย่องบทบาทของผู้หญิงในอาชญากรรมที่เป็นระบบ หรือสนับสนุนการปลดปล่อยผ่านอาชญากรรม

อำนาจที่รายงานว่าถูกใช้โดยบุคคลเช่นกอนซาเลซ มักตั้งอยู่ในลำดับชั้นชายเป็นใหญ่และระบบความรุนแรง ซึ่งก็เป็นสาเหตุให้เกิดความรุนแรงอย่างรุนแรงต่อผู้หญิง รวมถึงการฆ่าฟีมีไซด์และการแสวงหาประโยชน์ทางเพศ โครงสร้างเดียวกันที่อนุญาตให้ผู้หญิงระดับสูงมีอำนาจทางการเงินก็สร้างซ้ำความควบคุมแบบชายเป็นใหญ่ในที่อื่น ความขัดแย้งนี้ไม่ได้เป็นเรื่องบังเอิญ แต่มันเป็นวิธีการทำงาน

การเสียชีวิตของเอล เมนโชเปิดเผยความขัดแย้งนี้ เมื่อรัฐกำจัดผู้นำชาย คาดว่ากลุ่มจะล่มสลายหรือเข้าสู่ความวุ่นวาย แต่กลุ่มค้ายาไม่ได้สร้างขึ้นจากบุคคลเดียวเท่านั้น พวกเขาเป็นกิจการแบบผสมผสานที่รวมการบังคับ การโครงสร้างองค์กร และการบริหารครอบครัว การกำจัดใบหน้าสาธารณะไม่ได้หมายความว่าจะทำลายโครงสร้างภายในทันที

โครงสร้างอำนาจที่ซ่อนอยู่

คำถามคือ ไม่ใช่แค่ใครจะหยิบปืนขึ้นมา แต่ใครจะดูแลบัญชี ใครจะรักษาหน้ากากขององค์กร ใครจะสนับสนุนช่องทางการเงินข้ามพรมแดน ใครจะเจรจาเปลี่ยนผลกำไรผิดกฎหมายเป็นทุนที่ถูกกฎหมาย สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องรอง พวกเขากำหนดว่ากลุ่มจะกลายเป็นกลุ่มแตกแยกหรือปรับตัวหลังการเสียชีวิตหรือการจำคุกของผู้นำ

โดยเน้นไปที่เอล เมนโชเพียงคนเดียว เรื่องราวในสื่อจึงยังคงมองข้ามบทบาทของผู้หญิงในกลุ่มค้ายา พวกเขาเทียบอำนาจกับความรุนแรง และ masculinity กับการควบคุม ทำให้มิติทางเศรษฐกิจและความสัมพันธ์ของอำนาจถูกวิเคราะห์อย่างน้อยลง

อย่างไรก็ตาม งานศึกษากลุ่มอาชญากรรมที่เป็นระบบแสดงให้เห็นมากขึ้นเรื่อย ๆ ว่าความทนทานอยู่ที่การบริหารจัดการ ไม่ใช่เสียงปืน การบริหารจัดการขึ้นอยู่กับการจัดการ การดูแลทางการเงิน การประสานงานด้านโลจิสติกส์ และเครือข่ายสังคมที่ฝังรากลึก ซึ่งมักถูกทำให้เป็นหญิง – ไม่ใช่เพราะผู้หญิงเหมาะสมตามธรรมชาติ แต่เพราะระบบชายเป็นใหญ่จัดสรรให้พวกเธอในลักษณะที่ทำให้พวกเธอไม่โดดเด่นและไม่เป็นเป้าหมาย

มีบางสิ่งที่น่ากังวลเมื่อยอมรับอำนาจเชิงกลยุทธ์ของภรรยากลุ่มค้ายา มันซับซ้อนความคิดแบบสองขั้วของเหยื่อและผู้กระทำ มันท้าทายแนวคิดที่ว่าผู้หญิงในระบบความรุนแรงเป็นเพียงเหยื่อหรือเป็นเพียงบุคคลข้างเคียง

แต่ในอิตาลี ราฟาเอลลา ดัลเทรียโอ รายงานว่าดูแลความสมบูรณ์ของกลุ่มคาโมร่า หลังจากการเสียชีวิตของสามี เธอทำเช่นนี้ – ไม่ผ่านความรุนแรงที่น่าตื่นเต้น – แต่ผ่านการควบคุมทางการบริหาร การสร้างพันธมิตร และเครือข่ายครอบครัว กรณีของเธอและอีกหลายกรณีชี้ให้เห็นว่าความทนทานมักอยู่ที่การบริหารจัดการมากกว่าการยิงปืน

กลยุทธ์การตัดหัว – การฆ่าผู้นำกลุ่มค้ายา – เป็นเรื่องที่มีความดราม่าและเป็นสัญลักษณ์ที่ทรงพลัง แต่ก็ขึ้นอยู่กับสมมติฐานว่ากลุ่มอาชญากรรมพึ่งพาอำนาจชายเป็นใหญ่ในแนวตั้งเท่านั้น หากการบริหารจัดการทางการเงินและเครือข่ายครอบครัวยังคงอยู่ ระบบอาจฟื้นตัวได้

การเสียชีวิตของเอล เมนโชจึงเป็นทั้งการแตกหักและการเปิดเผย มันเป็นการแตกหักในแง่ที่หัวหน้ากลุ่มค้ายาอันทรงอำนาจของโลกได้ล้มลง แต่ก็เป็นการเปิดเผยว่าความเข้าใจของเราเกี่ยวกับอาชญากรรมที่เป็นระบบยังแคบเกินไป

เรามุ่งสนใจความรุนแรงของชายเป็นใหญ่ในขณะที่มองข้ามโครงสร้างที่เงียบสงบและมีเพศเป็นใหญ่ที่สนับสนุนมัน การเข้าใจกลุ่มค้ายาเพียงแค่ผ่านหัวหน้าแก๊งคือการเข้าใจผิด อำนาจในอาชญากรรมที่เป็นระบบไม่ได้อยู่แค่ในชายที่มีปืน แต่ยังอยู่ในผู้หญิงที่ไม่ว่าจะเป็นที่ยอมรับสาธารณะหรือไม่ มักอยู่ใจกลางโครงสร้างนั้น